Janatako Bahudaliya Janavad and B P Koirala kaa bicharharu

मदन भण्डारी नेपाली राजनीति का एक प्रमुख कम्युनिस्ट नेता थिए, जसले नेपालको राजनीतिक परिदृश्यलाई नयाँ दिशा दिन महत्वपूर्ण भूमिका खेले। उनी नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (एकीकृत मार्क्सवादी-लेनिनवादी), नेकपा (एमाले) का महासचिव थिए र "जनताको बहुदलीय जनवाद" नामक विचारधारालाई अगाडि बढाउन महत्वपूर्ण योगदान दिए, जसले मार्क्सवादी सिद्धान्तलाई लोकतान्त्रिक प्रक्रियासँग समायोजन गर्ने प्रयास गर्‍यो। भण्डारीको नेतृत्वमा नेकपा (एमाले) १९९० को दशकको सुरुवातमा नेपालमा एउटा प्रमुख राजनीतिक शक्तिका रूपमा उभिन सफल भयो। १९९३ मा भएको कार दुर्घटनामा उनको असामयिक मृत्यु नेपाली राजनीतिक इतिहासमा एक महत्वपूर्ण घटना हो, र उनलाई अझै पनि एक दूरदर्शी नेताका रूपमा सम्झना गरिन्छ जसका विचारहरूले नेपाली राजनीतिमा गहिरो प्रभाव छ।

बी.पी. कोइराला नेपाली राजनीति का एक महान नेता, साहित्यकार, र लोकतान्त्रिक आन्दोलनका अगुवा थिए। उनी नेपाली कांग्रेसका संस्थापक सदस्यहरू मध्ये एक थिए र नेपालका पहिलो निर्वाचित प्रधानमन्त्री बनेका थिए। बी.पी. कोइरालाले समाजवाद र लोकतन्त्रको पक्षमा आवाज उठाउँदै नेपालको राजनीतिक परिदृश्यलाई परिवर्तन गर्ने प्रयास गरे। उनको नेतृत्वमा १९५९ मा भएको पहिलो आम निर्वाचनमा नेपाली कांग्रेसले विजयी प्राप्त गर्‍यो। तर, उनको सरकारलाई १९६० मा तत्कालीन राजा महेन्द्रले अपदस्त गरेपछि उनलाई लामो समयसम्म जेलमा राखियो। बी.पी. कोइरालाको योगदानले नेपालमा लोकतन्त्रको स्थापनामा महत्वपूर्ण भूमिका खेलेको छ र उनीलाई नेपाली राजनीतिको एक महान् नेता र विचारकको रूपमा सम्झना गरिन्छ।